باید و نبایدهای بهداشتی از زبان عضو هیئت علمی گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت دانشکده بهداشت دانشگاه

دکتر بهراد پورمحمدی عضو هیئت علمی گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت دانشکده بهداشت و مدیر شبکه بهداشت و درمان شهرستان دامغان در گفت‌وگو با روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی استان سمنان، با اشاره به این که برخی از افراد پس از سپری کردن یک روز کاری، از دردهایی مانند سردرد، گردن‌درد و کمر درد و خستگی‌ مفرط شکایت می‌کنند؛ بیان داشت که رعایت نکاتی در خصوص نحوه صحیح نشستن پشت کامپیوتر و لپ ‎تاپ می‌تواند راه نجاتی از این دردها باشد. ایشان ادامه داد: ارتفاع میز باید کمی پایین‌تر از موقعیت آرنج و سر باید راست و هم راستا با شانه‌ها باشد. گردن نباید به سمت پایین خم شود و جهت دید چشم باید کمی به سمت پایین باشد. ساعدها باید در موقعیت افقی و کف پا باید روی زمین قرار گیرد و همچنین صندلی که روی آن می نشینید نیز باید استاندارد باشد و برای نشستن پشت کامپیوتر مناسب باشد.

عضو هیئت علمی گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی استان سمنان بیان داشت: بیماری های مزمن غیرواگیر به عنوان یکی از بزرگترین مشکلات بهداشتی در ایران مطرح است. با توجه به آخرین یافته های علمی پیرامون آثار فیزیولوژیکی، عملکردی و مکانیسم های مرتبط، فعالیت بدنی و ورزش در پیشگیری از ابتلا به بیماری های مزمن غیرواگیر بسیار مهم و تاثیرگذار است. فعالیت های بدنی و ورزش می‌تواند از ابتلا به چاقی، بیماری های قلبی- عروقی، سرطان و دیابت نوع ۲پیشگیری کند.

دکتر پورمحمدی در پاسخ به این سوال که پیش بینی شما در خصوص سبک زندگی در دوران پسا کرونا چگونه است، گفت: متاسفانه پاندمی کووید-۱۹  آسیب‌های مختلفی از جمله  مشکلات روانی، اجتماعی و اقتصادی برجای گذاشته که به طور طبیعی باید برنامه‌ریزی درستی برای این دوران توسط مسئولین امر انجام شود.  دوران کرونا درس‌های بزرگی را به ما و در کل جهانیان داد که از آنها باید در ادامه زندگی بهره‌برداری لازم را کرده باشیم. به طور طبیعی و ناگزیر در این دوران، تغییراتی را در روش زندگی و کاری شاهد بودیم که لازم است عکس‌العمل مناسبی نسبت به آنها داشته باشیم.  باید تلاش کنیم که تطابق و تناسب لازم در حوزه های مختلف از جمله آموزش، پژوهش و درمان، مدیریت زندگی و ... ایجاد کنیم. باید جایگزین های مناسب برای برخی فعل و انفعالاتی که ناگزیر از دست داده‌ایم پیدا بکنیم. مثلاً اگر ورزش جمعی و تیمی نمی‌توانیم انجام بدهیم، از ورزش انفرادی غافل نشویم تا آسیبی نبینیم.

مدیر شبکه بهداشت و درمان شهرستان دامغان بیان نمود: ضعف بینایی، بروز مشکلات عصبی در کودکان، پایین آمدن کیفیت خواب، به وجود آوردن اختلالات ذهنی، منزوی شدن کودکان، چاقی کودکان، آسیب‌های انگشت دست کودکان، خطر ابتلا به بیماریهای بدخیم، آسیب‌های جسمی فراوان در اثر استفاده از هندزفری، اعتیاد به تلفن همراه، کاهش مهارت‌های ارتباطی و محدود شدن یادگیری از عوارض استفاده کودکان از تلفن همراه می تواند باشد. و با توجه به مجازی شدن آموزش، در حال حاضر باید نحوه استفاده و کار با موبایل و تبلت توسط کاربران به خوبی مدیریت شود تا آسیبی به آنها بویژه کودکان وارد نشود. والدین باید در اتاق بچه‌ها ترکیبی از نور زرد و سفید را تنظیم کنند و حتی الامکان اتاق بچه‌ها پر نور باشد. در موقعیت خوابیده و در ماشین در حال حرکت نباید با موبایل کار کنند.

وی اضافه کرد: استفاده از موبایل و تبلت در موقعیت هایی، چون زیر پتو، تاریکی اتاق و ماشین در حال رانندگی چالش‌های تطابقی بینایی را برای چشم زیاد می‌کند و متوسط فاصله استاندارد با این صفحات حداقل ۳۳ سانتی متر است.

عضو هیئت علمی گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت دانشکده بهداشت بر ورزش و تحرک بدنی در کودکان تاکید و بیان نمود: کاهش خطر چاقی در بزرگسالی، رشد سالم استخوان ها، عضلات، رباط ها و تاندون ها، هماهنگی و تعادل بهتر بدن، توانایی بیشتر در آرامش جسمی و در نتیجه جلوگیری از عوارض تنش عضلانی مزمن (مانند سردرد یا کمردرد)، خواب بهتر، سلامت روان، مانند اعتماد به‌ نفس بیشتر، مهارت‌های اجتماعی بهبودیافته و مهارت‌های شخصی بهبودیافته، از جمله همکاری و رهبری از مزایای ورزش در کودکان است.

وی ادامه داد: خوراکی‌های سالم باید در رژیم غذایی کودکان لحاظ شوند و گروه های غذایی شامل پروتئین، میوه‌جات، سبزیجات، غلات و لبنیات در رژیم تغذیه روزانه کودکان مهم است و استفاده از مواد غذایی شامل شکر افزوده و چربی‌های ترانس و اشباع‌شده باید محدود شوند.

دکتر پورمحمدی در خصوص اهمیت بهداشت دهان و دندان کودکان و لزوم رعایت آن، اظهار کرد: رعایت بهداشت دهان و دندان کودکان، علاوه بر آن که موجب حفظ سلامت دهان و دندان کودکان در سن بزرگسالی می‌شود، یکی از اصلی‌ترین عوامل کاهنده هزینه‌های دندانپزشکی کودکان است. پوسیدگی دندان، فقر تغذیه، شکستگی دندان از مشکلات شایع دانش آموزان است و چون اغلب دانش‌آموزان علاقه زیادی به مصرف شیرینی و شکلات دارند و مواد قندی آن در پوسیدگی دندان نقش به سزایی دارد. آب‌نبات و شکلات‌های چسبنده مانند کاکائو به مدت طولانی به دندان‌ها می‌چسبد و زیان‌های جبران‌ناپذیری به دندان‌ها وارد می‌کنند و درست مسواک زدن، جلوگیری از تشکیل پلاک، مقاوم‌ کردن مینای دندان، مصرف فلوراید از طریق خمیردندان، دهان‌شویه،قرص و قطره، تغذیه مناسب (استفاده از میوه‌ها و سبزی‌های تاره مانند سیب، هویج و کاهو) و مصرف شیر و لبنیات و مواد غذایی حاوی فلوراید مانند چای راهکارهای مناسب پیشگیری از پوسیدگی دندان در کودکان است.

مدیر شبکه بهداشت و درمان شهرستان دامغان بیان نمود: عواقب تعطیلی مدارس و عدم برگزاری کلاس‌ها به صورت حضوری می‌تواند شامل؛ یادگیری کمتر، غیرقابل تضمین بودن دسترسی به آموزش از راه دور برای همه، عدم ارائه مواد مغذی به کودکان نیازمند، عدم‌ حمایت روانی دانش‌آموزان و کاهش سلامت روان کودک، اضطراب و افسردگی، از دست دادن تعامل با همسالان، ایجاد اختلال در کارهای روزمره و استرس ناشی از اشتغال والدین در خانه یا از دست دادن شغل، ایجاد اختلال در بینایی کودکان به جهت استفاده زیاد و نادرست از ابزار دریافت آموزش دیجیتال و... باشد.

وی با توجه به احتمال بازگشایی مدارس، گفت: بازگشایی ایمن مدارس یک اولویت و حضور در مدرسه برای تحصیل کودکان و چشم‌ اندازهای زندگی آن‌ها بسیار مهم است. در حال حاضر با توجه به روند واکسیناسیون و سرعت بالای آن و گروههای سنی بالای دوازده سال، امیدواریها جهت بازگشایی مدارس و حضور پرشور دانش‌آموزان در مدارس در آینده‌ای نزدیک بالارفته و امیدواریم با پوشش بالای واکسیناسیون در کنار رعایت پروتکل‌های بهداشتی، بزودی پایان بیماری کووید-۱۹ در جهان و کشور عزیزمان ایران اعلام شود. ان شاالله