شعار هفته بهداشت روان سال 2015: « حفظ منزلت انسانی در سلامت روان »

روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی استان سمنان؛ 

شعار هفته بهداشت روان سال 2015: « حفظ منزلت انسانی در سلامت روان »

 عناوين روزهاي هفته عبارتند از:

24/7/94جمعه –  اخلاق و سلامت روان

سلامت یک مفهوم کلی و شامل اجزایی از جمله سلامت جسمی، روانی، اجتماعی ومعنوی است و یکی از اجزا مهم آن بعد معنوی واخلاق است و این موضوع تاثیر بسزایی در سلامت روان افراد دارد. رشد اخلاقی از موضوعاتی است که در تاب آوری فرد در مقابل استرس ها وآسیب های روانی، اجتماعی نقش موثر وکلیدی دارد؛ زیرا عملکرد اجتماعی فرد تابعی از ارزش های اخلاقی اوست. افرادی که مهارت های اجتماعی از قبیل درک متقابل، رفتار صمیمانه، همدلی، مهربانی و...را دارا هستند یکی از شاخص های مهم تاب آوری را دارند. یکی دیگر از موضوعات مهم در تاب آوری که با رشد اخلاقی مرتبط است هدفمندی وامید به آینده است که این موضوع در احساس ارزشمندی خود نقش بسزایی دارد و نیز در کاهش اضطراب، افسردگی واحساس پوچی نقش دارد. بنابراین ویژگی هایی همچون مهربان بودن، منصف بودن، قابل اعتماد بودن، مراقب بودن به عنوان یکی از مولفه های مهم در سلامت روان از طریق  رشد اخلاقی شکل می گیرد.

رشد اخلاقی افراد منجر به رشد و بالندگی در موضوعات زیر می شود که در سلامت روان هر فرد نقش موثری دارد:

- وجود هدف ومعنا در زندگی

- احساس آرامش درونی

- صلح جویی و پرهیز از خشونت ورفتار های آسیب رسان

-  خوش بینی، عشق وکاهش سوءظن وبدبینی

- حس ارتباط عمیق با دیگران

- ارتباط با طبیعت وافزایش حس زیبا شناختی

- صداقت ویکرنگی

-افزایش انگیزه خدمت داوطلبانه

- اعتماد داشتن به دیگران وقابل اعتماد بودن

- مهربانی و صمیمیت

-  نوع دوستی

- تلاش جهت بهتر شدن وخود شکوفایی

 25/7/94شنبه -  انگ زدایی بیماریهای روانی

  انگ مجموعه ای منفی از نگرشها، تفکر، بازخورد و  پیش داوری درباره یک شخص، گروه،جامعه است. انگ ناشی از بیماری روانی، معمولا خانواده مبتلایان را هم در گیر می کند و این امر منجر به کاهش اعتماد به نفس در آنان می شود. حس عمومی مردم نسبت به بیماران مبتلا بهاختلالات روانی آمیخته ای از ترس، نفرت و تمسخر است. برخی از خانواده هایی که فرد بیماری در خانه یا آسایشگاه دارند، از وجودش شرمنده اند و برخی از افراد وقتی که فرد بیماری را در اطراف خود می بینند،جز با لبخندی آمیخته از تمسخر و ترحم با او برخورد نمی کنند. اگر بپذیریم که روان هم مانند جسم بیمار می شود و بیماریهای روانی نیز قابلدرمان هستند، پذیرش و تحمل ما در این زمینه بالا خواهد رفت. یادمان باشد که از هر 5نفر ایرانی، یک نفر از مشکلات سلامت روان رنج می برد ونیازمند دریافت خدماتروان پزشکی و روانشناختی است.

راه های کاهش انگ (انگ زدایی):

•   مراقب زبان خود باشیم تا با استفاده نامناسب از کلماتی مانند دیوانه،روانی، تیمارستان یا دارالمجانین ناخواسته باعث رنجش بیماران نشویم.
•  کمک به افزایش آگاهی عموم مردم، خانواده ها و کارگزاران نهادهای ذیربط درباره درمان پذیر بودن بیماری های روانپزشکی و تصحیح دیدگاه نادرست  آنان درباره بیماری های روانپزشکی ومبتلایان به آن  
• کمک به ورود بیماران روانپزشکی به جامعه
•    نظارت دائمی مردم و متخصصان بر برنامه های صدا و سیما و اطلاع رسانی مناسب  در خصوص بیماری های روانپزشکی از طریق رسانه های جمعی
• یافتن راهکارهایی برای تقویت گروه های خودیار در بیماران و خانواده های آنان

 پس همانطور که با بیماران مبتلا به اختلالات جسمی همدردی می کنیم و گاهی خود را در وضعیت آنان مجسم می نماییم، چه خوب است که گاهی خود را در جایگاه مبتلایان به اختلالات روانپزشکی و خانواده آنان ببینیم . کسانی که نه تنها از درد بیماری رنج می برند و مرهمی برای آن نمی یابند بلکه نگاه های تحقیر آمیز برخی افراد،  مانع بهبود زخم آنها می شود

26/7/94یکشنبه-  نقش ارتباط در سلامت روان

انسان به حکم طبیعت و نیازهایش پیوسته با افراد دیگر در ارتباط است و کیفیت روابط او به حدی مهم است که کیفیت زندگی اش را مشخص می سازد. همانطور که رگ ها وسیله ی تغذیه و رشد بدن هستند، ارتباطات انسان نیز ابزار رشد شخصیتی، شغلی، روانی و اجتماعی او محسوب می شوند. اگر همه رابطه هایی که یک فرد از کودکی تا بزرگسالی با دیگران برقرار می کند را در نظر مجسم کنیم، اثر آن ها را بر ترقی و تکامل او روشن تر می بینیم و تردید نمی کنیم که این ارتباطات عاطفی در ایجاد شادی و پیروزی یا غم و بازماندگی فرد و اجتماع نقش بزرگ و اساسی بر عهده دارند. اهمیت رابطه و آگاهی از نحوه ارتباطات انسانی، کیفیت زندگی افراد را تعیین می کند و مارا مشتاق می سازد که بدانیم رابطه سالم و سازنده چه ویژگی هایی دارد. داشتن این آگاهی ضروری است چون با به کار گیری آن، بهتر می توانیم با مردم و افرادی که دوستشان داریم ارتباط مطلوب و ثمربخش برقرار سازیم و این امر علاوه بر اینکه منجر به بهبود سلامت روان خودمان خواهد شد، در بهبود سلامت روانی اطرافیان و جامعه نیز موثر می باشد.

راهکارهای تقویت ارتباطموثربا دیگران:

1- در برقراری ارتباط، به شخصیت افراد توجه کنیم و متناسب با شخصیت افراد رفتار کنیم مثلا نحوه ارتباط ما با کودکان، همسالان، بزگسالان، سالخوردگان و بیماران باید متفاوت با یکدیگر باشد.

2- برای تقویت رابطه از پرگویی و پراکنده گویی اجتناب کنیم.

3- از تحقیر  و توهین به دیگران خودداری کنیم.

4- در صورت قطع ارتباط تنها دیگران را مقصر ندانیم و برای ارتباط مجدد پیش قدم شویم.

5- با احترام به دیگران،  احترام به خود راتضمین کنیم.

6-در صورت روبرو شدن با نظر مخالف دیگران بهتر است با صبر و بردباری برای تداوم رابطه بین فردی تلاش کنیم.

7- با آگاهی از حقوق خود و دیگران در روابط بین فردی از سوء استفاده های احتمالی جلوگیری کنیم.

8- توانمندی ها و مهارتهای ارتباطی خود را شناخته و آنها را برجسته نماییم.

9-افراد خانواده خود و دیگران را با اسم کوچک و صفت های زیبا صدا بزنیم مثل : پسرم، عزیزم، دخترگلم، همسر خوبم و غیره.

10- شنونده ی خوبی برای دیگران باشیم و آنها را تشویق به گفتگو کنیم.

برای احساس رضایت در ارتباط با دیگران ضمن تلاش در به کار گیری موارد فوق توجه کنید که :

پا فشاری در عقاید و نظرات خود بدون درک درست از طرف مقابل باعث میشود احترام و دوستی به آزردگی و خشم تبدیل شود و در نتیجه منازعه های فراوان، طعنه های نا پسند، انتقادهای مکرر موجب ایجاد فاصله افراد از یکدیگر می شود. اگر با نظرات طرف مقابل مخالف هستید، به جای اینکه سعی در متقاعد کردن او  داشته باشید به افکار و احساسات او احترام بگذارید . قرار نیست همه همیشه و در همه حال با ما موافق باشند. در نظر گرفتن این نکته که اغلب مردم مانند ما فکر و احساس نمی کنند و به روش خود به دنیا نگاه می کنند، بسیار مهم است چرا که قطعا با این تصور هم می توان ارتباطی مناسب و هدفمند داشت و هم آرامش و احترام را در مسیر ارتباطی خود حاکم کرد.

 27/7/94دوشنبه-  قانون و سلامت روان

هدف بنيادي قوانين سلامت روان، تامین، حفظ و ارتقاء زندگي و سلامت رواني شهروندان است. در شرايط غيرقابل انكاري كه هر جامعه‌اي براي دستيابي به جامعه سالم‌تر به قواعدي نيازمند است، توجه به سلامت روان  به عنوان یکی از جنبه های وجودی انسان و سلامت از اهميت بسیار زیادی برخوردار است.

حقوق افراد مبتلا به اختلالات رواني، به دلایل مختلف در جامعه نقض می شود. وجود قوانيني درجامعه كه همه شهروندان را بدون هیچ تبعیضی محافظت كند ضروری است، لذا جامعه‌اي با این ویژگی كه به مردم خود احترام مي‌گذارد و از آنها مراقبت مي‌كند، جامعه ای سالم و کم تنش است. قوانين مرتبط، در هر جامعه مي‌توانند ابزار موثري براي افزايش دسترسي به خدمات سلامت روان، ارتقای سطح سلامت روان، محافظ حقوق بیماران و خانواده باشد و به بهبود کیقیت زندگی مردم منجر شود.

مهم ترین دلایل وضع قوانین مرتبط با سلامت روان:

• کاهش بار پنهان انگ يا بدنامي و تبعيض ناشی از اختلالات روانی
• پیشگیری از آزار جسمي، جنسي، رواني و اجتماعی مبتلایان به اختلالات روانی
• مقابله با محروميت غير عادلانه از فرصت‌هاي شغلي و تبعيض در دسترسی به خدمات، بيمه بهداشتي و سياست‌هاي مربوط به مسكن جهت افراد مبتلا به بیماریهای روانی
• محافظت از خودمختاري و آزادي  مبتلایان به اختلالات روانی
• نياز به عدالت قضايي در مورد كساني كه به دليل اختلال رواني جرم آشكاري مرتكب شده‌ و  پيشگيري از آزار مبتلايان به اختلالات رواني كه وارد سيستم قضايي شده‌اند

28/7/94سه شنبه – مشتری مداری و سلامت روان

مشتری مداری در نظام سلامت باید مبتنی بر اصول زیر باشد:

• شایسته ی شان و منزلت انسان ، احترام به ارزشها، اعتقادات فرهنگ و باور های دینی مردم باشد.
• بر پایه صداقت، انصاف و همراه با مهربانی باشد.
• فارغ از هرگونه تبعیض از جمله قومی، فرهنگی ، نوع بیماری و جنسیتی و ... باشد.
• بر اساس دانش و مهارت روز باشد.
• مبتنی بر  برتری منافع بیمار باشد.
• در مورد توزیع منابع سلامت مبتنی برعدالت و اولویت های درمانی بیماران باشد.
• مبتنی بر هماهنگی مراقبت اعم از پیشگیری، تشخیص، درمان و توانبخشی باشد.
• به همراه تامین کلیه امکانات رفاهی پایه و ضروری و به دور از تحمیل درد و رنج و محدودیت های سازمان باشد.

سازمان ها با هر هدفی که تشکیل شده باشند ملزم به جلب رضایت مشتریان خود هستند.مشتری مداری در بازارهای رقابت الزامی برای حفظ بقاء است.

29/7/94چهارشنبه – حقوق شهروندی و سلامت روان

با گسترش زندگی شهرنشینی و کاهش ارتباطات عاطفی شاهد افزایش تنش های ناشی از زندگی ماشینی بر روح و روان افراد هستیم . این امر صرف نظر از وجود برخی مشکلات مانند بیکاری و اعتیاد منجر به بروز عوامل دیگری همچون تنش های ناشی از زندگی شهری بدون داشتن تنوع و تفریحات سالم و رعایت نکردن حقوق شهروندی و مسایلی از این قبیل میشود، که موارد مذکور بر سلامت روان افراد تاثیر نامطلوبی بر جای خواهد گذاشت. به عنوان مثال یکی از جنبه های عدم رعایت حقوق شهروندی در بین رانندگانی دیده می شود که با زیرپا گذاشتن قانون و یا بوق زدن های مکرر آرامش روان افراد به ویژه کودکان، سالمندان، بیماران و زنان باردار را تهدید می کنند. از سوی دیگر در ساعاتی از شبانه روز که شهروندان نیازمند آرامش و استراحت هستند، با بوق زدن های مکرر، آرامش افراد را بر هم میزند. شاید این مسایل کوچک به نظر برسند اما در دراز مدت تاثیر خود را بر سلامت روان افراد بر جای گذاشته و موجب فرسایش روحی آنها می شوند.

30/7/94پنجشنبه-  مدیریت و سلامت روان کارکنان

      توجه به سلامت روان در تمام عرصه های زندگی از جمله زندگی فردی، اجتماعی و شغلی اهمیت دارد. عدم توجه به سلامت روان یکی از عوامل مهم در کاهش کارآیی، از دست رفتن نیروی انسانی و ایجاد عوارض جسمی و روانی، به ویژه در خدمات حرفه ای می باشد. از طرف دیگر مهم ترین سرمایه سازمان ها، نیروی انسانی آن می باشد  که به عنوان غنی ترین منابع سازمان به واسطه هدایت و رهبری در راستای تحقق اهداف سازمان می باشد . هدایت چنین سرمایه ارزشمندی در همه سازمان ها نیازمند اتخاذ سبک رهبری موثر از سوی مدیر است. در واقع مدیران با ایفای الگو و نقشی که منعکس کننده ارزش های سازمان است، می توانند بر ایجاد حس توانمندی در پرسنل تاثیر گذار باشند  و کیفیت عملکرد آن ها را بهبود بخشند. تاکنون نقش های زیادی را برای مدیران برشمرده‏اند، آن چه که کمتر تاکید شده است نقش مدیر به عنوان تامین کننده سلامت روان در محیط کار است. بدیهی است که در این نقش از مدیر انتظار می رود تا با کسب مهارت های شناختی، عاطفی و رفتاری خاص در ارتباط با کارکنان تحت نظارت خود، در جهت افزایش سلامت روان محیط کار، تلاش نماید

اصول ارتقای سلامت روان در کارکنانتوسط مدیران دستگاهها:

• محیطی شاد و مفرح برای کارکنان فراهم شود.
• به کارکنان مسئولیت داده شود.
• روی نقاط قوت کارکنان تمرکز شود.
• برای اینکه کارکنان بدانند عملکردشان چطور است و در مسیر درست باقی بمانند بهتر است به کارکنان بازخورد داده شود.
•  انتظارات مدیر از کارکنان مشخص شود.
• همه کارکنان باید در کار مشارکت داشته و درگیر باشند. مدیران به طور منظم جلساتی برگزار کرده و در مورد کار با کارکنان مشورت نمایند.
• برای کارکنان وقت گذاشته شود تا در صورت لزوم با مدیر صحبت کنند. این مورد به عنوان  یکی از بهترین روش های ایجاد انگیزه است.
• مدیر از نظر عملکرد و رفتار باید الگوی خوبی برای کارکنان باشد.
• بهتر است جو سازمان به گونه ای باشد که کارکنان با میل خودشان و بدون در نظر گرفتن پست و مقام از مدیر پیروی کنند.
• به کاری که کارکنان انجام می دهند بهاءداده شود .
• ایده های جدید کارکنان شنیده و پذیرفته شود.
• بهتر است کارکنان راهنما و مشاور داشته باشند و برای پیشرفت در کارشان مدام راهنمایی شوند.
• مدیران برای آموزش وارتقاء سطح دانش ومهارت کارکنان برنامه داشته باشند
• اوقات فراغت برای کارکنان فراهم شود به خصوص در مشاغل سخت و سنگین.
• تلاش شود تاب آوری کارکنان در سه بعد فردی خانوادگی و اجتماعی افزایش یابد.