افسردگی فصلی و راهکارهای پیشگیری و درمان آن

به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی استان سمنان، افسردگی فصلی اغلب با رسیدن سرمای فصل پاییز شروع می شود و تا آغاز فصل گرما ادامه می یابد؛ علائم افسردگی در افراد مختلف ممکن است شدید یا خفیف و همراه با احساسات منفی باشد، گرچه دلیل قطعی این تغییر خُلق و روحیه در افراد بطور قطعی شناسایی نشده است اما دلایل مختلف در بروز این حالت های روحی دخیل هستند.

کاهش مواجهه با نور یکی از دلایل مهم افسردگی فصلی

کارشناس سلامت روان دانشگاه علوم پزشکی استان سمنان با بیان اینکه نوع زمستانه افسردگی فصلی که با آغاز فصل پاییز و زمستان شروع می شود و در بهار و تابستان هم فروکش می کند، رواج بیشتری نسبت به نوع تابستانه آن دارد، گفت: شیوع  این نوع از افسردگی در بین بانوان به علت مسائل هورمونی و در افراد جوان بیشتر دیده می شود و آن دسته از افرادی که در خانواده شان اختلالات دیگری از دسته افسردگی وجود دارد نیز بیشتر در معرض خطر این آسیب قرار می گیرند.

دکتر حوا سام خانیانی ادامه داد: هرچند هنوز دلیل قطعی در خصوص این نوع افسردگی شناخته نشده اما یکی از دلایل اصلی که ارتباط مستقیمی با این موضوع دارد،  کاهش ساعات مواجهه با نور در فصل پاییز و زمستان و به هم خوردن ساعت زیستی بدن است که در تنظیم خلق و خو، هورمون ها و خواب نقش دارد و زمانی که فرد در طول روز با نور کمتری مواجه می شود ترشح ماده شیمیایی در مغز به نام "ملاتونین" که هورمون خواب است بیشتر می شود در نتیجه باعث احساس کِسِلی و خواب آلودگی می شود که در تشدید علائم افسردگی فصلی تاثیر گذار است.

این دکترای تخصصی روانشناسی با بیان اینکه این اختلال در ساکنان مناطق ابری و کسانی که به خاطر فاصله بیشتر از خط  استوا در مواجهه کمتری با نور قراردارند، شایع تر است، گفت:علائمی مانند: احساس غم و اندوه، اضطراب،افزایش اشتها، افزایش وزن، خستگی مفرط، اُفت انرژی، اختلال در توجه و تمرکز،کناره گیری از فعالیت های اجتماعی و واکنش کمتر نسبت به فعالیت هایی که قبلا برای فرد لذت بخش بوده است ازنشانه های افسردگی زمستانه است.

درمان افسردگی فصلی با دو روش دارویی و روانشناختی

کارشناس سلامت روان دانشگاه با بیان اینکه علائم ذکر شده  ممکن است در بسیاری از بیماری های دیگربا منشاء غیر روانشناختی نیز وجود داشته باشد، بیان کرد: گرچه تشخیص قطعی بیماری بر عهده پزشک و درمانگر است و درمان با توجه به شرایط بیمار به 2 روش دارویی و روانشناختی انجام می شود، در حوزه سلامت روان هر گونه درمان حتما باید با نظارت پزشک باشد و درمان خودسرانه اصلا توصیه نمی شود چون ممکن است عوارض شدیدی به دنبال داشته باشد.

دکتر سام خانیانی اظهار داشت: در سطح پیشگیری با توجه به پیش آمدن اختلال، مداخلاتی صورت می گیرد به عنوان مثال به افراد توصیه می شود تا زمان بیشتری را در بیرون از منزل و در مواجهه با نور خورشید بگذرانند وبه مواردی مانند: تنظیم ساعت خواب و بیداری، انجام فعالیت های لذتبخش سالم، نیم ساعت پیاده روی در ۵-۶ روز هفته ، ورزش، تغذیه سالم و استفاده از پرده های نازک در منزل، توجه کنند.

اُفت عملکرد فرد از علائم مراجعه به پزشک و روانشناس

این دکترای تخصصی روانشناسی با بیان اینکه خط برش مداخلات روانشناسان" اُفت عملکرد فرد" می باشد، گفت: وقتی فرد به مرحله ای برسد که احساس کند عملکردش دچار اختلال شده است به عنوان مثال حوصله سر کار رفتن ندارد و یا مادری که مانند قبل رغبتی به انجام فعالیت های روزمره ندارد، باید برای مداخلات درمانی و روانشناختی به پزشک مراجعه کند تا به مراحل شدیدتر و حادتر دچار نشود.

"مراکز جامع خدمات سلامت" پاسخگوی مراجعات حضوری و تلفنی افراد

دکتر سام خانیانی با بیان آنکه تعداد مراکز خدمات جامع سلامت تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی استان سمنان شامل 36 مرکز جامع سلامت، 41 پایگاه خدمات جامع سلامت و 74 خانه بهداشت می باشد، گفت: در مراکز جامع خدمات سلامت، روانشناس و پزشک مراقب سلامت حضور دارند که هم به صورت تلفنی جوابگو هستند و هم با پذیرش مراجعات حضوری افراد، خدمات آموزش روانشناختی و  مداخلات درمانی را انجام می دهند.

لازم به ذکر است: این گفتگوی خبری توسط شهربانو خسروی خبرنگار روزنامه استانی بیان مردم انجام شده است.