تازه های پژوهشی دانشگاه؛ بررسی فراوانی، الگوی مقاومت آنتی بیوتیکی و سویه های مولد کارباپنماز در باکتریهای خانواده انتروباکتریاسه و سودوموناس آئروجینوزا جدا شده از نمونه های بالینی بدست آمده از بیمارستانهای شهر سمنان و عوامل موثر بر آن در سال 1394

روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی استان سمنان؛ 

در این طرح تحقیقاتی که بر روی ایزوله های گرم منفی جدا شده از نمونه های بالینی بیماران بستری در بیمارستان کوثر سمنان انجام شد، در یک بازه زمانی 19 ماهه حدود 700 ایزوله گرم منفی از نمونه هایی به غیر از مدفوع شناسایی و وارد مطالعه گردید. ابتدا و پس از خالص سازی، الگوی حساسیت آنتی بیوتیکی نسبت به 16 آنتی بیوتیک تعیین گردید و سپس برای ژنهای مختلف کد کننده مقاومت آنتی بیوتیکی از جمله ژنهای کد کننده آنزیمهای کارباپنمازی که باعث مقاومت به ایمی پنم و مروپنم می گردند، با روش PCR مورد شناسایی و مطالعه قرار گرفت. ژنهای کارباپنمازی نوع OXA-48، NDM-1 و IMP در 68 سویه از 82 ایزوله آنتروباکتریاسه مقاوم به کارباپنم مورد شناسایی قرار گرفت. تست فنوتیپی تجاری از شرکت Rosco برای شناسایی فنوتیپی سویه های مولد کارباپنماز توانست سویه های مولد آنزیم NDM-1  را با حساسیت و ویژگی 92.5% و 100% در سویه های انتروباکتریاسه شناسایی نماید اما در مورد سویه های دارای ژن OXA-48، این مقادیر بترتیب 58% و 100% شناسایی گردید. اما در مطالعه بر روی سویه های جمع آوری شده در این طرح تحقیقاتی، ایزوله های E.coli برای شناسایی کلون ST131 که با توجه به خصوصیاتش، به عنوان یک high-risk clone در نظر گرفته می شود، مورد غربالگری قرار گرفتند و در مجموع 338 ایزوله E.coli، تعداد 73 کلون ST131 (21.5%) مورد شناسایی قرار گرفت. Clade C2 به عنوان شایعترین clade با فراوانی 33 (45.2%) شناسایی شد که بر اساس دارا بودن ژنهای ویرولانس غیرهمگون بوده و مجموعه ای از ژنهای ویرولانس متفاوت، مقاومت آنتی بیوتیکی و مقاومت به دو آنتی بیوتیک جنتامایسین و توبرامایسین را نشان می داد.  بر اساس الگوی دارا بودن ژنهای ویرولانس، ویروتایپهایی تحت عنوان E و F فقط در cladeC2 شناسایی شدند که مقاومت دارویی بالاتر نسبت به آمینوگلیکوزیدها  وهمچنین دارابودن ژنهای ویرولانس بالاتر را نشان می داد که دال بر الگوی درحال تغییر این کلون در پاسخ به الگوی مصرف آنتی بیوتیکی می باشد. اولا مقاومت به آنتی بیوتیک های خانواده کارباپنم به عنوان آخرین و موثرترین آنتی بیوتیک مورد مصرف در بالین که بر اثر پیدایش سویه های دارای ژن NDM-1 و OXA-48 پدید آمده است، یک هشدار در استفاده این خانواده آنتی بیوتیکی است. ثانیا عفونتهای ناشی از باکتری E.coli که به عنوان یک ارگانیسم نسبتا ساده برای درمان تاکنون در نظر گرفته می شد، اکنوان و با پیدایش کلونهایی چون ST131 و همچینی مشتق شدن زیرکلونهایی با خصوصیات فنوتیپی و ژنوتیپی متفاوت ، می تواند هشداری برای مدیریت عفونتهای ناشی از این ارگانیسم باشد. اولا وجود سویه های مولد NDM-1 که باعث مقاومت به آنتی بیوتیکهایی چون ایمی پنم و مروپنم می شوند و همواره در همراهی با سایر ژنهای مقاومت می باشند که موجب می گردد باکتری حامل آن به تمامی آنتی بیوتیکها مقاوم گردد و درمان چنین عفونتهایی بسیار سخت و پیچیده گردد. ثانیا شناسایی کلون ST131 از باکتری E.coli به عنوان یک کلون پرخطر که توانایی ایجاد عفونتهای متعدد خارج روده ای را دارد، اولین بار در در ایران از این مطالعه و درنمونه های شهرسمنان مورد شناسایی قرار گرفت که دال بر این موضوع است که این کلون جهانی از باکتری E.coli  در کشور ما نیز همانند مطالعات دیگر صورت گرفته از سراسر جهان وجود دارد و می تواند دستخوش تغییرات ژنتیکی متعدد گردد. از نتایج ارائه شده در مقالات حاصل از این طرح، علاوه بر اینکه می توان در ارتقا سطح کیفی کنترل عفونت در بیمارستان کوثر سمنان که محل جمع آوری ایزوله های باکتریایی بوده استفاده نمود و با دقت بیشتری کارهای روتین درحال انجام در آن مرکز را همچون آنتی بیوگرام و تستهای بیوشیمیایی میکروبی، مدیریت نمود، می توان در بدست آوردن یک نمای کلی از مقاومت آنتی بیوتیکی در سویه های گرم منفی و همچنین کلونهای پرخطری چون ST131 در سطح کشور استفاده نمود.

این مطالعه در مجله Immunological Investigations  به آدرس زیر منتشر شده است:

https://doi.org/10.1007/s10123-018-0030-1