صفحه اصلي > مقالات > نمایش مقاله 
نمایش مقاله
 
تهیه و تدوین:شیرین میراخورلو معاونت اداری شبکه بهداشت گرمسار
مقام مادر

مقدمه

ازنخستین روز خلقت بشر، تا کنون در هر کجایدنیا و در میان هر قوم و نژاد و ملتی، با هر آداب و آیینی، وقتی نام مادر بردهمی‌شود، کوچک و بزرگ، همه و همه، سرشار از شور و حرارت و مهر و الفت می‌شوند وقلبشان پر تپش‌تر می‌زند. اسلام نیز برای مادر، مقام و ارزش فوق العاده ای قائل شدهاست تا آنجا که رسیدن به بهشت را با رضای مادر میسر می‌داند. بدون تردید مادر یکی از نعمتهای گرانبها و بزرگ الهی است، که به انسانها ارزانی شده است. مادر نعمتی است که با وجود او انسان همواره در زندگی احساس خوشبختی و آرامش می‏کند. و از برکت دعایش قله‏های بلند افتخار را یکی پس از دیگری می‏پیماید.

وجود مادر مایه‏ی افتخار، سربلندی و موفقیت است. مادر مربی گرانقدر و ارزشمندیست که با نبودش هر لحظه ممکن است، فرزند راه نادرست و منحرف را انتخاب کند. خداوند انسان را با وجود (مادر) و عدمش مورد آزمایش و امتحان قرار می‏دهد؛ با وجود مادر، انسان باید به او خدمت کند احترامش را داشته باشد و رضایت او را بدست آورد و با نبودش، صبر و تحمل داشته باشد و در حقش دعای خیر کند. تاریخ ثابت کرده است که خداوند بهترین انسانهای روی زمین را با وفات مادرانشان مورد آزمایش خود قرار داده است، در رأس آنها خیرالبشر منجی عالم بشریت حضرت محمد مصطفی صلی‏الله علیه و آله وسلم می‏باشد. ایشان در سن ٨ سالگی از وجود نعمت مادر محروم می‏شود. خداوند از ابتدای زندگی، آن حضرت را مورد آزمایش قرار می‏دهد و خواست الهی بر این است که او را از اوان کودکی از وجود پر مهر و گرانبهای مادر محروم بگرداند تا اینکه آن حضرت بدون نوازش‏های مهربانانه‏ی مادری پرورش یابد و با سختیهای زندگی و مشکلات آن مبارزه کند. این نشان می‏دهد، مادر نعمت بس عظیم و بزرگی است و دارای یک جایگاه خاص و ویژه در اسلام است.

مقام مادر ازمنظر پیامبر اکرم
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم ضمن روایتی فرمودند: بهشت زیر پای مادران است.
یعنی رسیدن به آخرین مرحله کمال انسانی با جلب رضای مادر تامین می‌شود.

 جنان در زیر گام مادران است

بکش بر دیده ، خاک زیر گامش

 مکن بر روی او تندی که بر تو

خدا فرموده واجب احترامش

البته منظور این نیست که اگر کسی رضایت مادر را تامین کند ولی به بقیه وظایف مذهبی و شرعی خویش نپردازد، به بهشت خواهد رفت بلکه مقصود این است که اگر فردی وظائف دینی و اسلامی خویش را انجام دهدولی مادر از فرد راضی نباشد، قطعا دربهشت الهی جایی برایش نخواهد بود.
دربیان توصیه به احترام و تکریم مادر، باز پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند:
"
هر که پیشانی مادر خویش را ببوسد، از آتش مصون شود." و نیز توصیه فرمودند: هرگاه پدر و مادر هر دو تواما تو را صدا کردند، ابتدا اجابت مادر نما. و در مورداحسان و نیکوئی در حق مادر، توصیه و تاکید بسیاری فرمودند، چنانکه فرمودند: مادرخود، مادر خود، مادر خود را رعایت کن، سپس پدر خود را و سپس کسانی را که به تونزدیکترند."
همچنین بنا به فرمایش ایشان خشنودی و خشم خدا در گرو خشنودی و خشم پدر و مادر است.

 

                    همنشین موسی در بهشت

 
بیان داستان زیر موید این مطلب است:
نقل شده که موسی بن عمرانعلی نبینّا و آله علیهالسلام – روزی هنگام مناجات با خداوند، از پروردگار در خواست می‌کند که هم مقام ورفیق او را در بهشت به وی معرفی فرماید.
خطاب آمد جوانی است در فلان ناحیه که همنشین و هم مقام تو در بهشت برین است. حضرت موسی به سراغ او آمد. دید جوانی استقصاب، از دور مراقبت کرد تا ببیند چه عمل فوق العاده و کار پر ارزشی از وی صادرمی‌گردد که لیاقت چنین مقامی را پیدا کرده است تا در مقام یک پیغمبر قرار گیرد. ولی هر چه بیشتر مراقبت کرد، کمتر موفق گردید. تا شب هنگام که جوان، محل کار خود را ترک کرده و رهسپار خانه شد.
حضرت موسی بدون آنکه خود را معرفی کند، نزد وی آمد و ازاو خواست تا آن شب را میهمان جوان باشد و در خانه وی بسر برد تا شاید از این راه به ارتباط خاصش با خداوند پی برده و رمز علو مقام او را در بهشت در یابد.
جوان درخواست حضرت را پذیرفت و او را با خود خانه برد.
وی دید هنگامی که جوان واردخانه شد، قبل از هر چیز غذایی آماده ساخت. آنگاه به سراغ پیرزنی که دست و پایش فلج شده و از کار افتاده بود، رفت و با صبر و حوصله خاصی، لقمه لقمه از آن غذا در دهان آن زن گذاشت تا سیرش کرد. سپس لباس او را عوض نمود و او را در انجام قضا حوائجش بامهربانی کمک کرد. آنگاه زن را در جای مخصوص وی قرار داد.
حضرت موسی که مراقب آنجوان بود، دید در آن شب جز وظایف مذهبی خود، عمل دیگری انجام نداده، نه دعای نیمه شبی دارد نه ناله و آه و مناجاتی و نه هیچ عمل فوق العاده‌ای دیگر.
فردای آنشب، پیش از آنکه از خانه خارج گردند، حضرت موسی دید جوان به آن غذا داد و صمیمانه در انجامش کارهایش به او کمک کرد.
هنگام خداحافظی حضرت موسی از جوان پرسید: این زن که بود و پس از آنکه تو به او غذا می‌دادی چشمی به سوی آسمان می‌دوخت و کلماتی بر زبان می‌راند آن کلمات چه بوده است؟
          نتیجه رعایت مقام مادر
جوان گفت: این زن مادر من است و هر بار که من به او غذا می‌دهم و او را سیر می‌کنمدرباره من دعا می‌کند و می‌گوید خدایا به پاداش این خدماتی که فرزندم نسبت به من انجام می‌دهد او را همنشین و رفیق موسی بن عمران در بهشت برین گردان.
هنگامی که حضرت موسی این جریان را شنید تکانی خورد و به جوان مژده داد که دعای مادر درباره تومستجاب گردیده است.
رعایت نمودن حقوق پدر و مادر، اینگونه موفقیتهای دنیوی و معنوی نصیب فرزندان می‌سازد پس در احترام به آنها و ادا حقوق آنان کوشا باشیم.

 مادر سرشت از عالم افلاک دارد

                                                            از مهر ایزد پرتو مادر خاک دارد

مادر بود تندیس زیبای محبت
                                                             قلبش بود امواج دریای محبت

گلواژه ای بهتر زنام مادران نیست

                                                              بی نام مادر رونق در بوستان نیست

 صدها فضیلت از برای امهات است  

                                                              جنت به زیر پای امهات است

 نیکی به مادر از اهم واجبات است

                                                              در احترام والدین فوز و نجات است

 

جایگاه مادر در پرتو آیات کلام الله مجید:


یکی از مهمترین اموری که فرد مسلمان باید به آن توجه داشته باشد، ادای حقوق مادر است. مسلمان باید بداند که اسلام تا حدّی به مقام و منزلت مادر افزوده که بشریت تا به حال نظیر آن را ندیده است. این مقام والا بلافاصله بعد از ایمان به خدا و طاعت ذات واحدش می‏آید. در قرآن کریم آیات بی‏شماری وجود دارد که خشنودی مادر و پدر را درست بعد از رضایت خداوندِ سبحان قرار می‏دهد و به این ترتیب بر فضیلتِ نیکی و احسان به والدین می‏افزاید.
خداوند متعال می‏فرماید: «و قضی ربک الا تعبدوا الا إیّاه و با لوالدین احسانا إمّا یبلغنَّ عندکَ الکِبَر احدهما او کلاهما فلاتقَل لهما اُفٍّ ولاتنهرهما و قل لهما قولاً کریما» [اسرا: ٢٣]
(و حکم کرده پروردگار تو که نپرستید به جز او، و با مادر و پدر احسان کنید، اگر برسد به پیش تو، به کهنسالی یکی یا هر دو تا، پس نگو به آنها اف و بانگ نزن بر آنها و بگو به آنها قول مودبانه.)
امام قرطبی رحمه‏الله فرموده است: «حق تعالی در این آیه ادب و احترام والدین و حسن سلوک با آنها را به عبادت خود وصل نموده و واجب قرار داده است، که «أن اشکرلی و لوالدیک» (یعنی: من را و والدینت را سپاس گوی) از این آیه ثابت می‏گردد که پس از عبادت خداوند، اطاعت والدین از همه مهمتر و مانند شکرگزاری خداوند، شکرگذاری والدین واجب است.»
در جایی دیگر خداوند متعال می‏فرماید: «واعبدوا الله و لاتشرکوا به شیئا و بالوالدین احسانا...» [نساء: ٣٦]
(تنها خدا را عبادت کنید و هیچ چیزی را شریک او مکنید و نیکی کنید به پدر و مادر ...)
علامه ابن کثیر رحمه‏الله در تفسیر این آیه می‏گوید: «حق خداوند تبارک و تعالی این است که ذات یگانه‏اش، که هیچ شریک و همتایی ندارد، عبادت شود سپس در مرتبه‏ی بعدی حق مخلوقاتش می‏آید که مهمترین و اولی ترین آنها حق مادر و پدر است و به همین دلیل خداوند حق والدین را قرین حق خود قرار میدهد.»

تهیه کننده : شیرین میرآخورلو معاونت اموراداری و

جانشین مدیر شبکه در امور بهداشتی

        منابع  

1 - اسماعیل گوهری، ارزش پدر و مادر در قرآن و روایات.

2 - نهج الفصاحه، مترجم ابوالقاسم پاینده.

3 - معارف قرآن جلد: ٨تالیف علامه محمد شفیع عثمانی
4- معارف الحدیث جلد ٥ و ٦ :علامه محمد منظور نعمانی
5 - جایگاه پدر و مادر در اسلام:سمیه اسکندری فر
6 - بوی باران: محمود براهویی (کبدانی)



 

عنوان
 
عنوان
 
نظرسنجی
شعار بهداشتي امسال بر چه موضوعي تاكيد دارد؟

تهديد مقاومت دارويي
پیشگیری از بیماری دیابت
سلامت مادران و كودكان
سلامت رواني و اجتماعي

مدیریت منابع
معاونت توسعه مدیریت و منابع
وزارت بهداشت
دبیرخانه کمیته نظام پیشنهادات
14410680 : کل بازدید 23999 : بازدید امروز 0.37 : زمان بارگزاری صفحه 44460 : بازدید این صفحه 14 : بازدیدکنندگان آنلاين